رویکرد یکپارچه مبتنی بر هوش مصنوعی و اینترنت اشیا درجهت پذیرش کاربردها در عصر تحول دیجیتال
صفحه 1-11
https://doi.org/10.22034/apj.2026.738079
علیرضا غلامی
چکیده همگرایی اینترنت اشیا (IoT) و هوش مصنوعی (AI) به عنوان یکی از محوریترین روندهای تحول دیجیتال در دهه اخیر، چشمانداز جدیدی را در صنایع مختلف از جمله تولید، حملونقل، انرژی و شهرهای هوشمند ایجاد کرده است. با وجود پتانسیل انقلابی این فناوریها، پذیرش و پیادهسازی مؤثر آنها با چالشهای متعددی مواجه است. هدف این پژوهش، ارائه چارچوبی جامع برای تحلیل عوامل مؤثر بر پذیرش هوش مصنوعی در سیستمهای اینترنت اشیا و ارائه دیدگاهی پیشنهادی برای غلبه بر موانع موجود است. این پژوهش با رویکردی تحلیلی-توصیفی و با بهرهگیری از مرور نظاممند ادبیات، به بررسی ۴۶ مقاله معتبر منتشرشده بین سالهای ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۵ میپردازد. چارچوب نظری پژوهش بر اساس مدل ترکیبی فناوری-سازمان-محیط (TOE) و مدل پذیرش فناوری (TAM) شکل گرفته است. یافتهها: تحلیل ادبیات نشان میدهد که کاربردهای کلیدی هوش مصنوعی در اینترنت اشیا شامل نگهداری پیشبینیکننده، تشخیص ناهنجاری، نظارت بلادرنگ و کنترل خودکار است. عوامل تسهیلکننده شامل زیرساخت ۵G، آمادگی سازمانی و نیروی کار ماهر، و موانع اصلی شامل چالشهای امنیت سایبری، کیفیت داده، یکپارچهسازی با سیستمهای قدیمی و محدودیتهای مقیاسپذیری مدلها هستند.دیدگاه پیشنهادی این پژوهش بر پیادهسازی معماری ترکیبی مبتنی بر محاسبات لبه، یادگیری فدرال و شبکههای نرمافزارمحور (SDN) جهت غلبه بر چالشهای موجود تأکید دارد. این چارچوب میتواند به عنوان نقشه راهی برای پژوهشگران و فعالان صنعت در مسیر تحول دیجیتال مبتنی بر AI-IoT عمل کند.

