فصلنامه تخصصی فناوری اطلاعات و ارتباطات
تعداد مقالات: 126
دستیابی به قابلیت تغییر در طراحی معماری سیستم های نرم افزاری

دستیابی به قابلیت تغییر در طراحی معماری سیستم های نرم افزاری

دوره 3، شماره 1، بهار 1401، صفحه 1-7

https://doi.org/10.22034/apj.2022.253916

علیرضا محمدی

چکیده امروزه موج رو به افزایش استفاده از نرم افزار در سازمانها، شرکتها و صنایع کوچک و
بزرگ توسعه دهندگان نرم افزار را دچار سردرگمی در چگونگی توسعه نرم افزار با روشهای
توسعه قدیمی نموده است. با گسترش روز افزون استفاده از مدل های فرایند مبتنی بر معماری
در توسعه نرم افزار، بهبود طراحی معماری نرم افزار اهمیت ویژه ای یافته است. معماری نرم افزار از کلیدی ترین بخشهای تولید نرم افزار مخصوصاً نوع تجاری آن است که البته در سالهای اخیر با ایجاد مدلهای کلاسیک تولید نرم افزار به نرم افزارهای عظیم تر توسعه یافته است . معماری نرم افزار یک سیستم ساختاری یا ساختارهایی از یک سیستم عملیاتی است که عناصر
نرم افزاری، خصوصیات قابل مشاهده از بیرون آن عناصر، و ارتباطات بین آنها را شامل میشود.
یک طراحی معماری کارامد، طراحی است که نیازهای کیفی مورد انتظار مشتری را برآورده
نماید. دستیابی به قابلیت تغییر در مشخصه های عملیاتی از مهم ترین ویژگی های کیفی در
طراحی معماری سیستم های نرم افزاری مدرن می باشد. در این مقاله ابتدا روش های گوناگون
طراحی معماری نرم افزار مورد بررسی قرار خواهد گرفت و سپس ویژگی کیفی قابلیت تغییر
به طور دقیق معرفی خواهد شد. در نهایت درخصوص طراحی معماری نرم افزار با تکیه بر
دستیابی به قابلیت تغییر بحث خواهد شد.

چارچوب مدیریتی اجرائی برای پایگاه داده های فازی

چارچوب مدیریتی اجرائی برای پایگاه داده های فازی

دوره 3، شماره 2، تابستان 1401، صفحه 1-7

https://doi.org/10.22034/apj.2022.699800

محمدرضا محمدی

چکیده امروزه با گسترش روزافزون بکارگیری سیستم های اطلاعاتی و حرکت سازمان ها به سمت سامانه های اطلاعاتی دانش محور، مدیریت موثر داده و اطلاعات از دغدغه های مهم سازمانها و حوزه های عملیاتی بنیادین فناوری اطلاعات و ارتباطات است. در حوزه های کاربردی مختلف مدیریت پایگاه داده های توزیعی می تواند با تکنیک ها و رویکردهای متفاوت صورت پذیرد. منطق فازی به عنوان تکنیکی موثر قادر است یک زیرساخت و رویکرد کارا در جهت مدیریت قاعده مند سیستم های بانک اطلاعاتی ایجاد نماید. یکی از این زمینه ها مربوط به کاربرد نظریه سیستم های فازی در پایگاه های داده، بازیابی اطلاعات و سیستم های خبره و پایگاه دانش است. مهمترین مسئله ای که در پایگاه های داده فازی مطرح می شود، نحوه مواجهه با پدیده عدم قطعیت است. در این مقاله چارچوب مدیریت موثر پایگاه داده فازی مورد بررسی قرار می گیرد.

بهینه سازی موتورهای جستجو و بهبود رتبه بندی

بهینه سازی موتورهای جستجو و بهبود رتبه بندی

دوره 3، شماره 3، پاییز 1401، صفحه 1-6

https://doi.org/10.22034/apj.2022.703998

علی فرجی

چکیده با ورود به عصر نوین تکنولوژی، بازیابی بهینه اطلاعات از اقیانوس عظیم اطلاعات موجود در وب از
اهمیت ویژه ای برخوردار بوده و امروزه ربط به موضوع مهمی در نظام های ذخیره و بازیابی اطلاعات
بدل شده است. در این میان افزایش روزافزون صفحات وب، مشکل انتخاب صفحات مورد نیاز را برای
کاربران ایجاد نموده است. این درحالی است که در این میان، موتورهای جستجو به کمک کاربران
شتافته و آنها را در به دست آوردن اطلاعات مورد نیاز و مناسب یاری می دهند. حضور در صفحات
نتایج موتورهای جستجو اولین قدم مهم برای پیشرفت یک تجارت آنلاین می باشد . طبیعی است در
صورت استفاده از راهبرد جستجوی مناسب می توان به نتایج بهتر و مرتبط تری با نیاز اطلاعاتی دست
یافت. بنابراین با توجه به اهمیت راهبرد جستجوی بهینه مورد استفاده از سوی کاربران در جستجوی
اطلاعات از موتورهای جستجو و پایگاه های اطلاعاتی تخصصی در این مقاله به بررسی این موضوع
راهکارهای بهینه سازی مرتبط می پردازیم. پس از بررسی در انتهای مقاله راهکارهائی در جهت بهینه
سازی موتورهای جستجو و بهبود رتبه بندی ارائه می گردد که می تواند برای مدیران و طراحان
موتورهای جستجو و پایگاه های اطلاعاتی و همچنین کاربران این پایگاهها در جهت دستیابی موثر به
نیازمندی های اطلاعاتی مفید باشد.

هوش تجاری و انقلاب صنعتی چهارم: فرصت ها و چالشها

هوش تجاری و انقلاب صنعتی چهارم: فرصت ها و چالشها

دوره 4، شماره 1، بهار 1402 شناسه مقاله:1-7

https://doi.org/10.22034/apj.2023.706756

رضا محمدی

چکیده پیشینه و اهداف: به واسطه دیجیتالی شدن زندگی و رقابت شدید در بازارها، ظهور انقلاب صنعتی چهارم اجتناب-ناپذیر بود. انقلاب صنعتی چهارم از چندین فناوری به هم پیوسته مانند هوش مصنوعی، یادگیری ماشین، کلان داده ها و غیره برای ارائه راهکارهای جدید بهره می برد. هدف مقاله حاضر ارائه نمایی کلی از نقش حیاتی هوش تجاری در تحقق اهداف و پذیرش انقلاب صنعتی چهارم است.

روشها: در مقاله پیش روی با مرور سیستماتیک مقالات و پژوهشهای منتشرشده در این حوزه به رفع نواقص و کمبودها پرداخته شده است. بینشهای پیشین ایجاد شده را با هم ادغام نموده و با استفاده از این پیشینه ها، یک چارچوب نظری جامع تری را بسط می دهد.

یافته ها: چارچوب ارائه شده در این مقتله یک رویکرد کل نگر به مفاهیم هوش تجاری و انقلاب صنعتی چهارم را ارائه می کند و عوامل مختلف مرتبط با این زمینه را جهت مطالعات آتی توسعه می دهد.

نتیجه گیری: آینده مورد انتظار برای انقلاب صنعتی چهارم در درجه اول به هوش تجاری و نحوه مواجهه شرکتها با انقلاب صنعتی چهارم بستگی دارد. این مقاله سهم دانشی خود را در خصوص وضعیت فعلی انقلاب صنعتی چهارم و پیشرفتهای گسترده در هوش تجاری و پیاده سازی آن در سازمانها و هماهنگی مابین تولید و فناوری های هوشمند دیجیتالی را ارائه می کند.

بررسی نقش اینترنت اشیاء در توسعه کارکردهای تجارت الکترونیک

بررسی نقش اینترنت اشیاء در توسعه کارکردهای تجارت الکترونیک

دوره 4، شماره 4، زمستان 1402، صفحه 1-10

علیرضا حسینی، سهیل حاتم پور

چکیده امروزه لجستیک مدرن در حال حرکت به سوی محوریت خدمات مبتنی بر وب است. تجارت الکترونیکی در حوزه اقتصاد دیجیتال به سرعت در حال رشد است و مشتریان انتظار دارند که بتوانند خریدهای خود را به سرعت و به سهولت انجام دهند. این تکنولوژی در طول سال ها تکامل یافته و همچنان در حال تحول است به طوری که بسیاری از کسب و کارها را برآن داشته تا در کسب و کار خود را وارد این فضا کنند. از سوی دیگر، رشد فراگیر اینترنت، سکوی گسترده تری را، به نام اینترنت اشیا ایجاد کرده است که به دنبال ایجاد زیرساختی قدرتمند برای جمع‌آوری، پردازش و انتقال اطلاعات توزیعی در کمترین زمان می‌باشد. تأثیر اینترنت اشیا بر صنعت پرداخت و تجارت الکترونیک، هم برای خریداران و هم برای فروشندگان پوشیده نیست. اگرچه بررسی ابعاد فنی اینترنت اشیا در جهت توسعه تجارت الکترونیک گاها مساله ای مبهم است و کاملا شفاف سازی نشده است. در این راستا و بمنظور دستیابی به این هدف، در این مقاله قصد داریم نقش اینترنت اشیا در توسعه کارکردهای تجارت الکترونیک و ابعاد فنی مساله را بررسی نمائیم.

بررسی ابعاد امنیتی بلاک چین با تمرکز بر تراکنش های مالی تجارت الکترونیک

بررسی ابعاد امنیتی بلاک چین با تمرکز بر تراکنش های مالی تجارت الکترونیک

دوره 5، شماره 3، پاییز 1403، صفحه 1-9

علی حمیدپور، مهدی رحیمی

چکیده بلاک چین، فناوری نوینی به شمار می‌رود که هدف از ایجاد آن ذخیره‌سازی و انتقال هر نوع داده به صورت غیرمتمرکز است. در این سیستم نود‌ها وظیفه تایید و ثبت تراکنش‌ها را دارند، هرکدام از این نود‌ها در سراسر دنیا توزیع شده‌ و برای انجام درست وظایف خود، از الگوریتم‌های مختلفی استفاده می‌کنند. در فناوری بلاک چین امنیت داده‌ها از ارزش بسیار بالایی برخوردار است و این فناوری می‌تواند تا حد زیادی اطلاعات خصوصی ما را امن‌تر کرده و از افشای این اطلاعات جلوگیری کند.  امنیت بلاکچین ازطریق سازوکارهای مختلفی ازجمله تکنیک‌های پیشرفته رمزنگاری و مدل‌های ریاضی رفتار و تصمیم‌گیری تضمین می‌شود. فناوری بلاکچین ساختار اساسی اکثر سیستم‌های رمزنگاری و همان چیزی است که از تکرار یا نابودی این نوع ارز دیجیتال و تداخل در چرخه خرید ارز دیجیتال مانع می‌شود. در این مقاله به طور خاص، امنیت بلاکچین درحوزه تجارت الکترونیک مورد بررسی قرار گرفته و حملات سایبری علیه بلاکچین و چالش‌های این حوزه معرفی می‌گردد.

سیستم پیش‌بینی لینک در شبکه‌های اجتماعی بر اساس الگوریتم فراابتکاری

سیستم پیش‌بینی لینک در شبکه‌های اجتماعی بر اساس الگوریتم فراابتکاری

دوره 5، شماره 4، زمستان 1403، صفحه 1-14

https://doi.org/10.22034/apj.2025.723052

داود کریم زادگان مقدم، سیده معصومه احمدی شکیب، محمدرضا ثنائی

چکیده شبکه‌های اجتماعی عمدتاً در قالب نمودارهایی با تعداد زیادی راس و یال در قالب یک ماتریس مجاورت نمایش و تحلیل می‌شوند. لبه‌ها روابط بین افراد را نشان می‌دهند و به عنوان پیوند بین رئوس عمل می‌کنند. ویژگی‌های ساختاری هر شبکه با ویژگی‌های لبه‌ها و رئوس درون آن تعیین می‌شود. در این تحقیق که بر روی انواع داده‌های شبکه‌های اجتماعی از پایگاه داده دانشگاه استنفورد انجام شد، از روش پیش پردازش با استفاده از الگوریتم استعماری رقابتی برای عملیات انتخاب ویژگی‌هایی با بالاترین شایستگی (کمترین هزینه) استفاده شد. برای ارزیابی تأثیر انتخاب ویژگی بر خروجی نهایی، آزمایش‌هایی با و بدون عملیات انتخاب ویژگی با استفاده از الگوریتم‌های مختلف که معمولاً در این زمینه استفاده می‌شوند، انجام شد. شاخص‌های معتبر مانند دقت، تشخیص، حساسیت و عمده به طور مستقل بر روی نتایج خروجی با میانگین 10 اجرای برنامه اندازه‌گیری شدند. مقایسه نتایج بین سناریوهای با و بدون انتخاب ویژگی تأثیر قابل توجهی بر همه شاخص‌های نتیجه نهایی نشان داد. بسیاری از ویژگی‌ها در مجموعه داده‌ها یا استفاده نشده بودند یا حاوی حداقل اطلاعات بودند. حذف نکردن این ویژگی‌ها نه تنها بار محاسباتی را افزایش داد، بلکه بر دقت نتایج خروجی به دلیل اجرای زمان‌بر تأثیر گذاشت.

بهبود پرس و جوی داده‌ها و حفظ امنیت در شبکه‌های وسایل نقلیه با استفاده از یادگیری عمیق و بلاکچین

بهبود پرس و جوی داده‌ها و حفظ امنیت در شبکه‌های وسایل نقلیه با استفاده از یادگیری عمیق و بلاکچین

دوره 6، شماره 3، پاییز 1404، صفحه 1-17

https://doi.org/10.22034/apj.2026.2071330.1054

سیدابراهیم دشتی، فاطمه مویدی

چکیده پیشینه و اهداف: با پیشرفت شبکه‌های وسایل نقلیه و نیاز روزافزون به داده‌های دقیق و به‌موقع، چالش‌هایی مانند تأخیر در بازیابی داده‌ها و نگرانی‌های امنیتی به طور فزاینده‌ای مورد توجه قرار گرفته‌اند. روش‌های سنتی ذخیره‌سازی مبتنی بر ابر به دلیل فاصله زیاد بین وسایل نقلیه و سرورها، قادر به پاسخگویی به نیازهای زمانی و امنیتی نیستند. محاسبات لبه اگرچه راه‌حلی برای کاهش تأخیر است، اما به دلیل محدودیت‌های ذخیره‌سازی و مدیریت توزیع‌شده نیاز به بهبود دارد. پژوهش‌های پیشین عمدتاً بر یکی از جنبه‌های بهینه‌سازی (کاهش تأخیر یا افزایش امنیت) متمرکز بوده‌اند و کمتر به ترکیب این دو هدف پرداخته‌اند. هدف این مقاله ارائه مدل بهینه‌سازی نوآورانه ترکیبی با استفاده از یادگیری عمیق و زنجیره بلوکی که علاوه بر تضمین امنیت زمان و تاخیر را مد نظر داشته باشد. این هدف با بهبود محل کش و ذخیره سازی و بازیابی اطلاعات و ذخیره اطلاعات مهم در زنجیره بلوکی انجام شده است، تا مدل مقیاس‌پذیری و انعطاف‌پذیر در برابر تغییرات ترافیکی و تقاضای کاربران باشد.

روش‌ها‌: جامعه و نمونه شامل شبکه‌های وسایل نقلیه متحرک (VANETs) با در نظر گرفتن خدمت دهندههای لبه و گره‌های وسایل نقلیه است. که از مدل LSTM برای پیش‌بینی الگوهای ترافیکی و محبوبیت داده‌ها استفاده شده است و از زنجیره بلوکی با مکانیزم اجماع PoA و قراردادهای هوشمند برای ذخیره‌سازی امن داده ها استفاده شده است. ارزیابی عملکرد با معیارهای تأخیر، امنیت و مقیاس‌پذیری انجام شده است و با روش‌های موجود مانند Tabu Search, CCS-AGP, و Random Caching از نظر تأخیر و امنیت مقایسه شده اند

یافته‌ها: مدل پیشنهادی تأخیر را به طور قابل توجهی کاهش داده (۱۰٪ تا ۳۰٪ نسبت به روش‌های مورد مقایسه) است. استفاده از زنجیره بلوکی تنها ۸٪ تأخیر اضافی ایجاد کرد در حالی که امنیت را به سطح «بسیار بالا» رساند. و سیستم در برابر افزایش تعداد گره‌ها و حجم داده‌ها پایدار و مقیاس‌پذیر عمل کرد. نتایج شبیه‌سازی نشان داد که ترکیب یادگیری عمیق و زنجیره بلوکی توازن بهینه‌ای بین عملکرد و امنیت برقرار می‌کند.

نتیجه‌گیری: مدل پیشنهادی با ترکیب یادگیری عمیق و زنجیره بلوکی، نه تنها تأخیر را کاهش داده، بلکه امنیت و یکپارچگی داده‌ها را نیز تضمین کرده است.

مواجهه با ابهام در پروژه های فناوری: مروری بر  تحمل ابهام  و روش های پرورش آن در متخصصان فناوری اطلاعات

مواجهه با ابهام در پروژه های فناوری: مروری بر " تحمل ابهام " و روش های پرورش آن در متخصصان فناوری اطلاعات

دوره 6، شماره 4، زمستان 1404، صفحه 1-11

https://doi.org/10.22034/apj.2026.2079338.1060

فاطمه بهرامی، اسرا غلامی، محمدمهدی شیرمحمدی، حمید یاسینیان

چکیده ابهام در پروژه‌های فناورانه یکی از چالش‌های اصلی مدیریت مدرن است و می‌تواند بر تصمیم‌گیری، ارتباطات، کار تیمی و میزان نوآوری تأثیر مستقیم بگذارد. این پژوهش با رویکرد مرور نظام‌مند و بررسی مقالات منتشرشده از سال 2010 تا 2024، چهار نوع اصلی ابهام شامل ابهام در نیازمندی‌ها، ابهام فناورانه، ابهام بازار و ابهام سازمانی را شناسایی می‌کند. بر اساس تحلیل انجام‌شده، یک چارچوب سه‌مرحله‌ای برای مدیریت ابهام شامل «تشخیص و پذیرش»، «تحلیل و اولویت‌بندی» و «اقدام و تکرار» ارائه می‌شود. علاوه بر آن، مدل ADAPT به عنوان یک رویکرد پنج‌گانه برای تبدیل شرایط نامطمئن به فرصت نوآورانه معرفی می‌شود. نتایج نشان می‌دهد که موفقیت در پروژه‌های فناوری نه به حذف کامل ابهام، بلکه به توانایی سازگاری، یادگیری مستمر و تصمیم‌گیری مؤثر در شرایط نامشخص بستگی دارد. این پژوهش تأکید می‌کند که تیم‌ها و سازمان‌هایی که توانایی پذیرش ابهام و تبدیل آن به منبع نوآوری را دارند، در محیط‌های پویا عملکرد مؤثرتری خواهند داشت.

بررسی و تحلیل نقش موثر شناسایی عوامل بروز ریسک در پروژه های توسعه نرم افزار در فاز نیازمندیها

بررسی و تحلیل نقش موثر شناسایی عوامل بروز ریسک در پروژه های توسعه نرم افزار در فاز نیازمندیها

دوره 3، شماره 3، پاییز 1401، صفحه 7-18

https://doi.org/10.22034/apj.2022.704023

الهام فراهانی، محبوبه شمس جاوی، محمدهادی زاهدی

چکیده مهندسی نرم افزار بر همه جنبه های زندگی روزمره ما تاثیرگذار است. توسعه نرم افزار اساس فعالیت در
دنیای مهندسی نرم افزار و فناوری اطلاعات است. توسعه نرم افزار دربرگیرنده مجموعه ای از مراحل است
که به عنوان چرخه ی توسعه نرم افزار نامیده میشود. برای موفقیت هر نرم افزاری قابل توجه است که هر
مرحله از چرخه ی توسعه نرم افزار بدون خطا و عیب باشد. لیکن مایه تاسف است که نمیتوان بدون
هیچگونه عدم قطعیتی در چرخه ی توسعه ی نرم افزار به پیش برویم. بنابراین مهم این است که ما
بتوانیم ریسک های گامهای اولیه ی این چرخه را شناسایی و مورد ارزیابی قراردهیم. مهندسی الزامات
و نیازمندیها، مرحله مقدماتی چرخه توسعه نرم افزار است، که نیازهای اصلی آن از مشتری جمع آوری
میگردد. اگر خطرات در مرحله ی مهندسی نیازمندی ها نادیده گرفته شود، تأثیرات منفی بر توانایی
پروژه ها در دستیابی به اهداف عملکرد و کارایی و نتیجه را در پی خواهد داشت. موضوع اصلی این
مقاله، شناسایی عوامل بروز ریسک در پروژه های توسعه نرم افزار با تمرکز بر روی مرحله ی مهندسی
نیازمندی ها است. همچنین به اثرگذاری نیازمندی ها بر روی نتیجه و عملکرد نهایی محصول اشاره
دارد و اهمیت نقش عدم قطعیت نیازمندی ها بر کیفیت محصول نهایی را بررسی میکند. سپس،
مراحل مدیریت ریسک و نقش آن در تقویت فاز مهندسی نیازمندی ها شرح داده خواهد شد.
نتیجه گیری این مقاله، اهمیت شناسایی عوامل آسیب زا در مراحل آغازین توسعه ی نرم افزار را مرور
میکند و همچنین بر لزوم اجرای مدیریت ریسک در فرآیند مهندسی نیازمندی ها تاکید میکند.

بررسی جواز مشروعیت رمزارزها از منظر فقهی بعنوان یک شیوه نوین پرداخت قراردادی درمناسبات دیجیتالی

بررسی جواز مشروعیت رمزارزها از منظر فقهی بعنوان یک شیوه نوین پرداخت قراردادی درمناسبات دیجیتالی

دوره 3، شماره 1، بهار 1401، صفحه 8-23

https://doi.org/10.22034/apj.2022.253919

مهدی بابائی، محمدهادی زاهدی، الهام فراهانی

چکیده پیشینه و اهداف: رمز ارزها از جمله بیت کوئین از ثمرات توسعه فناوری اطلاعات در نظام مالی بین المللی و حتی داخلی در دهه اخیر می باشند که منافعی همچون توسعه مبادلات ارزی بین المللی و ارزان شدن در مقابل چالشهائی همچون توسعه جرائمی مانند پولشوئی و نقض نظم اقتصادی و مالی کشورها را با خود به همراه داشته اند. از منظر فقه فردی، رمز ارزها یک نوع مال بوده، معاملات آنها ربوی و غرری نیست و بنابراین، در صورتی که مبنای معاملاتی رمز ارزها از منظر شرعی صحیح باشد، مبادله آن مباح است، امّا در صورتی که مبنای معاملاتی رمز ارزها مشروعیت نداشته باشد، معامله آنها باطل و حرام است.
روش‌ها‌: در این پژوهش که از نوع توصیفی-تحلیلی است؛ ما اکثر اسناد فقهی دولتی در مورد تجارت ارزهای دیجیتال را مورد بررسی قرار داده ایم.
یافته‌ها: نتیجه تحقیق حاضر بدین صورت است که به استناد ادله ای مانند قاعده لاضرر، قاعده احترام و قاعده حفظ نظام و قاعده اقدام و قاعده عدالت که همگی مانع از اجرای سیاستهای نادرست پولی و افزایش بی رویه حجم معضل زای پول در نظام اقتصاد اسلامی می شوند.
نتیجه‌گیری: صلاح بر این دیده شده و می شود که تا زمانی که از طرف حاکمیت، نظم حقوقی برای کنترل رمز ارزها در اقتصاد کشور ترتیب داده نشده، از معاملات در زمینه رمز ارزها جلوگیری شود. در عین حال نیاز به تسریع درقاعده گذاری حاکمیت در حوزه رمزارزها در همه ابعاد بویژه درعرصه فقهی آن داریم چون یکی از شیوه های دور زدن تحریمهای ظالمانه بین المللی علیه کشورمان همین روش است که باعث جلوگیری از انزوا می باشد.

کارکردهای ابعاد امنیتی اینترنت اشیاء

کارکردهای ابعاد امنیتی اینترنت اشیاء

دوره 3، شماره 2، تابستان 1401، صفحه 8-13

https://doi.org/10.22034/apj.2022.699801

غلامرضا وطنیان

چکیده اینترنت اشیا سیستمی از دستگاه‌های محاسباتی مرتبط، ماشین‌های مکانیکی و دیجیتال، اشیاء یا افرادی است که با شناسه‌های منحصربه‌فرد و توانایی انتقال داده‌ها از طریق شبکه بدون نیاز به ارتباط انسان به انسان ارائه می‌شوند. امنیت اینترنت اشیا زیرمجموعه‌ای از حوزه امنیت سایبری است که بر حفاظت، نظارت و رفع تهدیدات مربوط به اینترنت اشیا یا شبکه دستگاه‌‌های متصل که داده‌‌ها را از طریق اینترنت جمع‌آوری، ذخیره و به اشتراک می‌گذارد، تمرکز می‌‌کند. اساسا چالش‌های اینترنت اشیا درزمینه امنیت می‌تواند بسیار بحث‌‌برانگیز باشد زیرا بسیاری از دستگاه‌های اینترنت اشیا با امنیت قوی ساخته نشده‌اند. از این رو خطرات و تهدیدات امنیتی در اینترنت اشیا بسیار حیاتی می باشند، زیرا حساسیت داده‌هایی که دستگاه‌های اینترنت اشیاء جمع‌آوری و می‌کنند و همچنین سیستم‌هایی که آن‌ها مدیریت می‌کنند، به‌مراتب بیشتر از استراتژی‌های مرتبط با امنیت شبکه شخصی و سنتی است. در این مقاله به کارکردهای ابعاد امنیتی اینترنت اشیا می پردازیم.

امنیت سایبری در حوزه اینترنت اشیاء

امنیت سایبری در حوزه اینترنت اشیاء

دوره 4، شماره 1، بهار 1402، صفحه 8-17

https://doi.org/10.22034/apj.2023.706757

مرضیه حسین زاده، علیرضا رضائی

چکیده اینترنت اشیا فناوری جدید و محبوبی است که در آن قابلیت ارسال داده از طریق شبکه های ارتباطی، اعم از اینترنت یا اینترانت، فراهم میگردد. اتصال دستگاه های بیشتر به اینترنت تهدیدات امنیتی را به دنبال خواهد داشت و تامین امنیت در اینترنت اشیاء یک ضرورت شناخته می شود و می توان آز آن به عنوان یکی از مهمترین چالش های اینترنت اشیاء یاد کرد. امنیت سایبری همواره یکی از دغدغه های حوزه اینترنت اشیاء بوده است .امنیت سایبری اینترنت اشیا بخش مشخصی از حوزه تکنولوژی است که بر حفاظت از دستگاه‌ها و شبکه‌های متصل به اینترنت اشیا تمرکز دارد و شامل تجهیزات مختلفی است که از جمله آن‌ها می‌توان به ماشین‌های مکانیکی و دیجیتال، دستگاه‌های محاسباتی، تکنولوژی‌هایی مانند هوش مصنوعی و … اشاره کرد. همچنین رخنه های امنیتی و نقض حریم خصوصی، برخی از چالش ها مسائل عمده ای در این حوزه هستند که گاها از کاربرد گسترده ی اینترنت اشیاء جلوگیری می کنند. لذا با توجه به ضرورت تحقیق در این مقاله، به بررسی برخی از حملات و راهکارهای مرتبط در حوزه امنیت سایبری اینترنت اشیاء می پردازیم.

چالش ها و چشم اندازهای تحقق شهر هوشمند بر بستر اینترنت اشیا

چالش ها و چشم اندازهای تحقق شهر هوشمند بر بستر اینترنت اشیا

دوره 5، شماره 3، پاییز 1403، صفحه 10-18

سعید حسینی

چکیده در سال­های اخیر چشم انداز نامحدود و بدون مرز، ویژگی بارز هوشمندسازی مبتنی بر معماری اینترنت اشیا در دنیا بوده و با توجه به پیشرفت های روزافزون زیرساخت ها و نیز ارتقا مباحث امنیتی، محدودیت ها در این بخش، به حداقل رسیده است. اینترنت اشیاء اصطلاحی است برای توصیف دنیایی که درآن اشیا قادر خواهند بود با اتصال به اینترنت یا به کمک ابزارهای ارتباطی، با سایر اشیا تعامل داشته باشند و اطلاعات خود را با هم و یا با انسان ها به اشتراک بگذارند و کلاس جدیدی از قابلیتها، برنامه های کاربردی و سرویس ها را ارائه دهند.  دنیایی که درآن تمامی اشیا و دستگاههای نامتجانس قابلیت آدرس دهی و در نتیجه قابلیت کنترل پذیری دارند. اینترنت اشیاء به دلیل توزیع­شدگی و از سوی دیگر به دلیل خصوصیات عملیاتی خاص، به شدت در حوزه تحقق شهرهای هوشمند پرمخاطب، چالش­انگیز و پر مخاطره است و تاکنون تحقیقات گسترده­ای در این زمینه معرفی شده­اند. اگرچه این تحقیقات هر یک به نحوی در حل چالش های موجود موفق بوده­اند، اما مطالعات حاکی از وجود برخی الزامات و چالش­های کلیدی دیگر در این زمینه است. در این مقاله قصد داریم تا بررسی جامعی بر حوزه تحقق شهرهای هوشمند بر بستر اینترنت اشیا، چالش ها، نیازمندی ها، الزامات و فرصت های پیش رو ارائه نماییم. بدین منظور ابتدا بصورت دقیق­ به ابعاد شهر هوشمند و چالش های موجود پرداخته شده و در ادامه انواع الزامات و نیازمندی های کاربردی برای تحقق این هدف معرفی و بررسی خواهند شد. همچنین تعدادی از مهم­ترین تحقیقات گذشته معرفی و از دیدگاه­های مختلف مساله را تحلیل و تشریح خواهیم نمود. در پایان مقاله پیشنهاداتی برای تحقق شهرهای هوشمند و نتیجه گیری از بررسی های انجام شده ارائه می گردد.

بررسی چالش های توسعه نرم‌افزار به روش چابک با تمرکز بر الزامات غیر عملکردی

بررسی چالش های توسعه نرم‌افزار به روش چابک با تمرکز بر الزامات غیر عملکردی

دوره 4، شماره 4، زمستان 1402، صفحه 11-18

مرتضی یزدان پناه

چکیده چالش‌های توسعه نرم‌افزار با استفاده از روش چابک با تمرکز بر الزامات غیر عملکردی، یکی از مسائل مهم در حوزه مهندسی نرم‌افزار است. الزامات غیر عملکردی شامل مواردی مانند کارایی، امنیت، قابلیت استفاده، قابلیت نگهداری و قابلیت توسعه هستند که در طراحی و توسعه نرم‌افزار بسیار حائز اهمیت هستند. با وجود این، در روش چابک، چالش‌هایی برای ادغام الزامات غیر عملکردی با الزامات عملکردی وجود دارد و همچنین بررسی و ارزیابی این الزامات در طول فرآیند توسعه نرم‌افزار بسیار مهم است. نیازمندی ها و الزامات غیر عملکردی(NFR) اغلب به عنوان یک مسئله مشکل ساز گزارش می‌شود .NFR ها مولفه های کیفی می باشند که بر روی انتظارات متمرکز می شوند و در حقیقت برای داشتن سیستم کاربری بهینه و آسان به ما کمک می کنند که دارای کارایی و بازده قابل قبولی باشد.
در بررسی های به عمل آمده دانش ناکافی ، شایستگی پایین کارکنان به ویژه از نظر مهارت های تحلیلی و تجربه حرفه ای آنها ازجمله مولفه های شناسایی شده نادیده انگاری NFR شناسایی شده است . هدف ما در این مقاله شناسایی چالش‌ها و مشکلاتی است که بر اجرای NFR ها تأثیر می‌گذارند و شیوه هایی که اجرای موفقیت آمیز NFR ها را تسهیل می کنند .

شناسایی هدایت مجدد به وب سایتهای مخرب در وسایل اندروید

شناسایی هدایت مجدد به وب سایتهای مخرب در وسایل اندروید

دوره 6، شماره 4، زمستان 1404، صفحه 12-24

https://doi.org/10.22034/apj.2026.2079995.1061

سید محمود هاشمی

چکیده پیشینه و اهداف: کلیک‌های وب‌سایت که کاربران تلفن‌های اندروید را به وب‌سایت‌های مخرب با هشدارهای ‏جعلی ویروس یا حملات فیشینگ هدایت می‌کنند، به صورت تصاعدی در حال افزایش هستند. اگرچه یک ‏لیست سیاه مکان‌یاب منبع یکنواخت‎ (URL) ‎به عنوان یک اقدام متقابل مناسب برای چنین حملاتی در نظر ‏گرفته می‌شود، اما شناسایی کارآمد وب‌سایت‌های مخرب دشوار است. تا آنجا که ما می‌دانیم، هیچ تحقیقی بر ‏تشخیص حملاتی که کاربران تلفن‌های اندروید را به وب‌سایت‌های مخرب هدایت می‌کنند، متمرکز نشده است. ‏بنابراین، ما یک روش تشخیص تغییر مسیر را پیشنهاد می‌کنیم که بر فاصله زمانی تغییر نوار‎ URL ‎مرورگر ‏گوگل کروم مبتنی بر اندروید تمرکز دارد.‏
روشها: روش پیشنهادی، که به راحتی به عنوان یک برنامه اندروید قابل نصب است، از سرویس دسترسی ‏اندروید برای شناسایی تغییر مسیرهای ناخواسته به وب‌سایت‌های مخرب بدون جمع‌آوری اطلاعات در مورد ‏این وب‌سایت‌ها از قبل استفاده می‌کند. این مقاله جزئیات طراحی، پیاده‌سازی و نتایج ارزیابی برنامه پیشنهادی ‏را بر روی یک دستگاه اندروید واقعی شرح می‌دهد‎. ‎ما مقادیر آستانه برای تعداد دفعات تغییر نوار‎ URL ‎و زمان ‏سپری شده برای تعیین تغییر مسیرها به وب‌سایت‌های مخرب را برای روش پیشنهادی تعیین کردیم.‏
یافته ها: بر اساس نتایج، ما علل تشخیص‌های مثبت کاذبِ تغییر مسیرها به وب‌سایت‌های بی‌خطر را بررسی ‏کردیم و راه‌حل‌هایی برای مدیریت آنها ارائه دادیم‎.‎‏ همچنین مقادیر آستانه‌ای که می‌توانند نرخ‌های مثبت و ‏منفی کاذب را به حداقل برسانند، و همچنین دقت تشخیص روش پیشنهادی بر اساس این مقادیر آستانه را ‏ارائه می‌دهیم. علاوه بر این، نتایج ارزیابی‌ها را بر اساس گزارش‌های دسترسی کاربران واقعی شرکت‌کننده در ‏آزمایش پروژه‎ WarpDrive ‎ارائه می‌دهیم که نشان می‌دهد روش پیشنهادی، موارد مثبت کاذب را به حداقل ‏می‌رساند و اکثر تغییر مسیرها به وب‌سایت‌های مخرب را با موفقیت تشخیص می‌دهد

ارتقای امنیت و حریم خصوصی در اینترنت اشیاء براساس تکنولوژی از بلاکچین

ارتقای امنیت و حریم خصوصی در اینترنت اشیاء براساس تکنولوژی از بلاکچین

دوره 5، شماره 4، زمستان 1403، صفحه 15-24

https://doi.org/10.22034/apj.2025.723054

رضا غفاری

چکیده اینترنت اشیاء به عنوان یک تکنولوژی هوشمند و موثر، نقش بسیار مهمی را در دنیای فناورمحور امروز ایفا می کند. این تکنولوژی به مجموعه ای از ارتباطات و تعاملات رایانه ای و فناور محور مانند حسگرها، واحدهای پردازش، نرم‌افزار و سخت‌افزار با دیگر دستگاه‌ها و سامانه‌ها اشاره دارد که از طریق اینترنت یا دیگر شبکه‌های ارتباطی متصل و مرتبط باشند.
از سوی دیگر بلاکچین یک دفتر کل غیرمتمرکز و توزیع شده است که تراکنش ها را در بسیاری از رایانه ها ثبت می کند. این ساختار تضمین می‌کند هیچ نهاد واحدی نمی‌تواند به کل زنجیره دسترسی داشته باشد تا بتواند کلاهبرداری کند. هر بلوک در زنجیره حاوی لیستی از تراکنش ها، یک مهر زمانی و یک هش رمزنگاری از بلوک قبلی است، بنابراین هر رکورد ایجاد شده به روشی امن غیرقابل تغییر است. فناوری بلاک‌چین به عنوان یکی از نوآوری‌های بزرگ دنیای دیجیتال، در بسیاری از حوزه‌ها از جمله امنیت سایبری به کار گرفته شده است. امنیت یکی از چالش های بنیادین در حوزه اینترنت اشیاء می­باشد که از طریق بلاکچین قابل ارتقا و بهبود می باشد. هدف این تحقیق تحلیل راهکارهای ارتقای امنیت و حریم خصوصی و بکارگیری آن در ایجاد یک سیستم نظارت بر حفظ حریم خصوصی در اینترنت اشیاء بر اساس تکنولوژی بلاکچین می باشد. در نهایت، بلاک‌چین با ویژگی‌های بی نظیر خود می‌تواند به‌عنوان یک ابزار مهم در تقویت امنیت حوزه اینترنت اشیا در برابر تهدیدات مختلف و کاهش ریسک ها مؤثر واقع شود. استفاده از این فناوری در زمینه‌هایی همچون حفاظت از داده‌ها، جلوگیری از دستکاری اطلاعات، و افزایش امنیت سیستم‌های ابری، می‌تواند به کاهش تهدیدات و ارتقای امنیت دیجیتال کمک کند. اگرچه چالش‌هایی در مسیر پذیرش و پیاده‌سازی بلاک‌چین وجود دارد، اما مزایای آن به‌ویژه در این حوزه بسیار چشمگیر است.

افزایش اتکا پذیری در شبکه ‌های حسگر بی‌سیم با استفاده از یادگیری ماشین کوچک

افزایش اتکا پذیری در شبکه ‌های حسگر بی‌سیم با استفاده از یادگیری ماشین کوچک

دوره 6، شماره 3، پاییز 1404، صفحه 18-29

https://doi.org/10.22034/apj.2026.2071722.1055

مهدی نجفی جلالیه، محمد مهدی شیر محمدی

چکیده شبکه‌های حسگر بی‌سیم (WSN) به دلیل قابلیت استقرار سریع، هزینه پایین و کاربردهای گسترده در حوزه‌هایی همچون اینترنت اشیا، پایش محیطی، کشاورزی هوشمند و سامانه‌های حیاتی، به یکی از فناوری‌های کلیدی در دهه‌های اخیر تبدیل شده‌اند. با این حال، محدودیت‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری گره‌های حسگر، از جمله توان پردازشی و انرژی پایین، این شبکه‌ها را در برابر خرابی‌ها و اختلالات آسیب‌پذیر ساخته و موضوع اتکاپذیری را به چالشی اساسی بدل کرده است.

در این پژوهش، چارچوبی نوین مبتنی بر یادگیری ماشین کوچک (TinyML) برای افزایش اتکاپذیری و بهینه‌سازی مصرف انرژی در شبکه‌های حسگر بی‌سیم ارائه گردیده است. معماری پیشنهادی شامل چهار ماژول کلیدی تشخیص ناهنجاری، پیش‌بینی خرابی، فشرده‌سازی هوشمند داده و مسیریابی تطبیقی می‌باشد که با استقرار محلی در سطح گره‌ها، امکان پردازش سریع، کاهش بار ارتباطی و مدیریت هوشمند منابع را فراهم می‌سازد. نتایج شبیه‌سازی‌ها نشان داد که روش پیشنهادی علاوه بر افزایش طول عمر شبکه و کاهش چشمگیر مصرف انرژی، موجب بهبود کیفیت داده، پایداری ارتباطات و واکنش سریع به رخدادهای غیرعادی می‌گردد.

یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد که بهره‌گیری از یادگیری ماشین کوچک می‌تواند افق‌های جدیدی را در طراحی شبکه‌های حسگر بی‌سیم هوشمند بگشاید و بستر مناسبی برای توسعه کاربردهای آینده در مقیاس‌های کلان و محیط‌های پویا فراهم آورد.

امکان سنجی و ارزیابی الزامات معماری نرم افزار

امکان سنجی و ارزیابی الزامات معماری نرم افزار

دوره 3، شماره 2، تابستان 1401، صفحه 14-21

https://doi.org/10.22034/apj.2022.699802

نفیسه فارغ زاده

چکیده امروزه اکثر کاربردهای فناور محور، وابسته به سیستم های نرم افزاری بزرگ و پیچیده می باشند. معماری نرم افزار قادر است چارچوبی نظام مند جهت مدیریت پیچیدگی ها و وابستگی های نرم افزار ارائه نماید. معماری نرم‌افزار حاوی تصمیمات کلیدی راجع به ساختار یک سیستم نرم‌افزاری است که شامل انتخاب اجزای سازنده نرم‌افزار و روابط بین این اجزاء‌ است. همچنین معماری رفتار این اجزاء را براساس تعاملی که برای پیاده سازی یک سیستم نرم افزاری، انجام می‌دهند، تبیین می نماید. امروزه یکی از مسائل مورد توجه توسعه‌دهندگان نرم‌افزار، پیاده سازی صحیح و اصولی نیازمندی های معماری نرم‌افزار و به تبع آن، ارزیابی دقیق ابعاد معماری نرم افزار است. همچنین از نقشها و وظائف اصلی واحدهای فناوری اطلاعات در سازمان های مختلف، ایجاد اطمینان از لحاظ ساختار فنی و معماری نرم‌افزار می‌باشد. لازمه پیاده سازی اصولی معماری نرم افزار درک شفاف از اهداف و نیازمندی های معماری می باشد. لذا در این راستا ضروری است، نیازمندی ها و الزامات معماری بصورت اصولی امکان سنجی و ارزیابی شوند. با توجه به اهمیت این مساله، در این مقاله به امکان سنجی و ارزیابی نیازمندی ها و الزامات معماری نرم افزار می پردازیم.

مروری بر طراحی سیستم چند رسانه ای کم –توان توسط تغییر ولتاژ تهاجمی

مروری بر طراحی سیستم چند رسانه ای کم –توان توسط تغییر ولتاژ تهاجمی

دوره 4، شماره 1، بهار 1402، صفحه 18-30

https://doi.org/10.22034/apj.2023.706758

سپیده گوهری

چکیده سیستم های چند رسانه ای با تحمل پذیری خطا و الگوریتم فشرده سازی H.264  بطور تعبیه شده، برخی قابلیت های تحمل پذیری خطا را دارند که عموما در فشرده سازی و انتقال اطلاعات مورد استفاده قرار می گیرند. این قابلیت ها می توانند در مواقعی که خطا در سیستم رخ می دهد کیفیت و قابلیت عملکرد سیستم را حفظ کنند. H264 یا AVC  که برای کاهش حجم ویدیویی با حفظ کیفیت تصویر استفاده می شود، از روش های مختلفی مانند تبدیل همگن تبدیل نامتقارن پردازش پیش بین و رمزنگاری لغات قابلیت استفاده می کند و سرعت HD جهت پشتیبانی از رزولوشن های بالاست. استفاده از تحمل پذیری خطا برای کاهش میزان بیت ریت نرخ بیت تصاویر در سیستم های چندرسانه ای آورده شده. همچنین اشاره شده است که با استفاده از فیلترها و روش های ساده تر برای بازیابی تصویر و تحمل خطا بهبود یافته است و همچنین از روش جستجو در عمق برای بهبود کیفیت تصویر در صحنه های پیچیده استفاده می شود. این الگوریتم تحمل خطا را نیز در برخورد با خطاهای احتمالی در فشرده سازی و انتقال دارد. مقاله مروری ما مبتنی بر رویکرد کم توان مقاوم در برابر خطا است که بمنظور کاهش مصرف توان حافظه ها در سیستم چند رسانه ای پیشنهاد شده است. این رویکرد شامل تغییر ولتاژ منبع بصورت ناگهانی به بیشتر از مقداری است که در شرایط عملیاتی ایمن محسوب می شود و در عین حال بهره وری را حفظ می کند.  این مقاله مروری بر بهبود کارایی و کاهش مصرف توان در سیستم های چند رسانه ای با استفاده از تحمل پذیری خطا را پیشنهاد می کند.  بعنوان مدل پایه با نمونه H.264 شروع می کنیم و از مدل استفاده می کنیم تا رویکرد کم-توان مقاوم در برابر خطا را بسازیم.  H.264  یک الگوریتم فشرده سازی با خطای قابل قبول است که از روش های مختلف مانند تبدیل همگن, تبدیل نامتقارن , پردازش پیش بین , رمزگذار لغات استفاده می کند. این الگوریتم بصورت پویا بهینه سازی حجم فایل ویدئو را در هر لحظه محاسبه می کند. در الگوریتم پیشنهادی کاهش میزان بیت ریت نرخ بیت تصاویر، کاهش میزان نویز و در نتیجه کاهش مصرف پهنای باند را داریم. الگوریتم شامل کدگذاری میانی و داخلی می باشد و حافظه های توکار مدار مجتمع خاص منظوره چند رسانه ای را ASIC را تغییر میدهیم . تحمل خطا از طریق فیلتر کردن تصویر با کاهش و بهبود PSNR  و استفاده از فیلترهای ساده برای بازیابی تصویر استفاده شده است.  نتایج مقاله بر روی کد گشاهای H266  , H265 , H264 نشان میدهد میزان ذخیره سازی توان بیش از 40درصد امکان پذیر است.







 

همگرائی بلاکچین با خدمات فناور محور و کارکردها

همگرائی بلاکچین با خدمات فناور محور و کارکردها

دوره 3، شماره 3، پاییز 1401، صفحه 19-27

https://doi.org/10.22034/apj.2022.704024

رضا طارمی پور

چکیده بلاک چین یک سیستم کل نگر متشکل از بلوک های داده همتا به همتا متصل و توزیع شده است که نیاز به
یک نهاد مدیریتی متمرکز در مدیریت تراکنش های تکنولوژیک را از بین میبرد. پیکربندی منبع باز و
غیرقابل نفوذ بلاکچین راه را برای سطح بی نظیری از شفافیت هموار میکند. هر داده میان میلیونها رایانه در
سراسر جهان توزیع شده و صحت آن تأیید میشود. این فناوری نسبتاً جدید صنایع مختلف را متحول میکند و
یک فرآیند خودکار برای مدیریت فرایندها و تعاملات فراهم میکند. استفاده از بلاک چین یک راهحل ارزان و
سریع است و بسیار جذاب است که در سالهای اخیر پیشرفتهای زیادی را تجربه کرده است. در عصر امروز
بهرهگیری از فناوری بلاک چین نقش بسیار مهمی در توسعه کسبوکارها دارد. این فناوری قدرتمند موجب
بهبود کیفیت کسب وکار و همچنین موجب بالارفتن درآمد و سود آنها میشود. حفظ امنیت تجارت، اصالت،
سرعت و افزایش کیفیت از جمله مزایایی است که با کمک بلاک چین در کسب وکارها به وجود می آید . بنا به
اهمیت موضوع در این مقاله قصد داریم همگرائی بلاکچین با خدمات فناور محور و کارکردهای مرتبط را مورد
بررسی قرار دهیم.

بررسی کارایی سیستم دسته‌بند یادگیر برای شناسایی بیماران قلبی

بررسی کارایی سیستم دسته‌بند یادگیر برای شناسایی بیماران قلبی

دوره 4، شماره 4، زمستان 1402، صفحه 19-29

محمدرضا دهقانی محمودآبادی

چکیده پیشینه و اهداف: بیماری‌های قلبی به‌عنوان یکی از شایع‌ترین بیماری‌های جهان معرفی‌شده‌اند و تأخیر در درمان آن‌ها می‌تواند منجر به افزایش مرگ بیماران گردد. هدف اصلی این تحقیق ارتقاء شناسایی بیماران قلبی با استفاده از سیستم دسته‌بند یادگیر است.
روش‌ها: در این تحقیق، از سیستم‌های دسته‌بند یادگیر با تکنیک‌های یادگیری مبتنی بر قواعد استفاده‌شده است. این تکنیک‌ها بر پایه دو اصل اساسی یادگیری تقویتی و الگوریتم‌های تکاملی ژنتیک ساخته‌شده‌اند. سبک میشیگان به‌عنوان روش بهینه‌سازی انتخاب‌شده و مجموعه داده بیماران قلبی از مرکز تحقیقات افشار برای آموزش و یادگیری سیستم مورداستفاده قرارگرفته است.
یافته‌ها: پس از آموزش سیستم، تعدادی قانون باارزش تولیدشده که در مرحله آزمون برای پیش‌بینی بیماران قلبی مورداستفاده قرار گرفته‌است. نتایج آزمایش‌ها نشان‌می‌دهد که با استفاده از سیستم دسته‌بند یادگیر بر مبنای سبک میشیگان، شناسایی بیماران قلبی بهبودیافته و دقت پیش‌بینی به ۸۸ درصد افزایش‌یافته است؛ که این روش قادر به انجام شناسایی کامل‌تری از بیماران قلبی است.
نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج تحقیق، استفاده از سیستم دسته‌بند یادگیر بر مبنای سبک میشیگان به‌عنوان یک رویکرد بهینه، شناسایی بیماران قلبی را بهبود بخشیده و دقت پیش‌بینی را افزایش داده است. این روش می‌تواند بهبود مؤثری در درمان به‌موقع بیماران قلبی و کاهش مرگ‌ومیر ناشی از این بیماری‌ها داشته باشد.

ارائه یک رابط کاربری برای شبکه‌های اجتماعی علمی جهت بهبود همکاری‌های بین‌المللی

ارائه یک رابط کاربری برای شبکه‌های اجتماعی علمی جهت بهبود همکاری‌های بین‌المللی

دوره 5، شماره 3، پاییز 1403، صفحه 19-24

زهرا روزبهانی، جلال رضائی نور

چکیده چکیده
امروزه، توسعه فعالیت‌های علمی بین‌المللی یکی از دغدغه‌های اصلی دانشگاه‌ها جهت افزایش اعتبار، کیفیت و برندسازی، است. با این حال، وضعیت همکاری‌‌های علمی- بین‌المللی به خصوص در کشورهای در حال توسعه، چندان مطلوب نیست. در پژوهش حاضر پس از بررسی اجمالی موانع همکاری‌های علمی کشورهای در حال توسعه به ارائه یک رابط کاربری به منظور گسترش همکاری‌های بین المللی در بستر شبکه های اجتماعی علمی پرداخته شده است. این رابط کاربری‌، قابلیت پیاده‌سازی و اضافه شدن به شبکه‌های اجتماعی علمی را داشته و همچنین ساختاری یکپارچه برای ایجاد رابطه همکاری بین‌المللی، فراهم می‌کند. در این پژوهش کوتاه، مراحل سازوکار رابط کاربری را به طور دقیق از نخستین مرحله یعنی ثبت درخواست همکاری توسط کاربر شبکه اجتماعی علمی تا پایان یک همکاری علمی، نشان داده شده است. در این رابط، سه مفهوم اصلی تفاهم‌نامه همکاری، تیم پشتیبانی و شاخص اعتمادپذیری تعریف شده است.
واژه‌های کلیدی: رابط کاربری، شبکه‌های اجتماعی علمی، همکاری بین المللی، بهبود همکاری

سیستم های جامع مدیریت محتوای آموزشی در آموزش الکترونیک

سیستم های جامع مدیریت محتوای آموزشی در آموزش الکترونیک

دوره 3، شماره 1، بهار 1401، صفحه 24-30

https://doi.org/10.22034/apj.2022.253955

زهرا مرادپور، سعید شیری

چکیده  پیشرفت های اخیر در زمینـه سـرعت و سهولت استفاده از اینترنت و سرعت و قدرت سکوهای نرم افزاری و کامپیوترهای شخصی باعث شده است که محیطهای مبتنی بر تشریک مساعی و سایر سیستمهای آموزشی توزیـع شـده بـه سـرعت رشـد نمایند. در دنیای کنونی اینترنت یک منبع آموزش قوی در رسانه ها آموزشی و  به شکل کلی قادر به ارزیابی، مطابقت و اصلاح است که با استفاده از کامپیوتر برای تمام اشخاص در هر نقطه از جهان در هر زمان است. محبوبیت استفاده از اینترنت به عنوان یک منبع اطلاعاتی و آموزشی در حال افزایش است. با افزایش سرعت و امنیت و پیشرفت فن آوری و تکنولوژی نیاز به اینترنت در زندگی روزمره افزایش می یابد. در این رابطه تلاشهای گوناگونی در جهان و در ایران برای طراحی، پیاده سازی و توسعه سیسـتم هـای آمـوزش الکترونیک صورت گرفته است و سیستم مدیریت محتوای آموزش محور اصلی یک واحد آموزش الکترونیک میباشد که مابقی بخش ها از طریق این بخش به ارائه خدمات می پردازند. در این مقاله سعی شده است مشخصات یک سیستم مدیریت محتوای آموزش مناسب و استانداردهای بین المللی را بررسی نموده و چارچوب مناسبی برای یک سیستم آموزش الکترونیک استاندارد و جامع ارائه نماییم.

ارتقاء کیفیت تجربه جریانهای ویدئویی در شبکه های توزیعی و پارامترها

ارتقاء کیفیت تجربه جریانهای ویدئویی در شبکه های توزیعی و پارامترها

دوره 5، شماره 4، زمستان 1403، صفحه 25-35

https://doi.org/10.22034/apj.2025.723056

محمدرضا قائدی، عباس لطفی پور

چکیده امروزه به دلیل گسترش شبکه های کامپیوتری و استفاده فراگیر از سرویس های مبتنی بر آن با تنوع و تعدد کاربران مواجع هستیم به همین دلیل رضایت مندی کاربران اهمیت بسزایی دارد. از این رو مفهوم جدیدی به نام کیفیت تجربه کاربران مطرح است. کیفیت تجربه معیاری است برای سنجش لذت یا آزار تجارب مشتری از یک سرویس که بر کل تجربه خدمات تمرکز دارد. این یک مفهوم کل نگر است، شبیه به زمینه تجربه کاربر ، اما ریشه در ارتباطات راه دور دارد.  در ویدیو استریمینگ، کیفیت تجربه به ارزیابی کاربر نهایی از کیفیت سرویس ویدیویی گفته می‌شود. این مفهوم به عواملی بستگی دارد که بر تجربه کاربری تأثیر می‌گذارند و در این پژوهش بررسی و توصیف شد، از جمله مواردی مانند زمان بارگذاری ویدیو (بافرینگ)، نرخ فریم، نرخ بیت، وضوح تصویر و.... برای ارائه‌دهندگان خدمات استریم و تولیدکنندگان محتوا، ارزیابی و بهینه‌سازی QoE اهمیت زیادی دارد زیرا این مسئله می‌تواند تأثیر مستقیمی بر میزان تعامل کاربران، حفظ آنها و در نهایت درآمد داشته باشد. اندازه‌گیری کیفیت تجربه از طریق تکنیک‌ها و معیارهای مختلفی صورت می‌گیرد، مانند نرخ بافرینگ، نرخ فریز شدن ویدیو، زمان شروع پخش و بازخورد مستقیم کاربران. با شناسایی نقاط ضعف در این حوزه، می‌توان کیفیت ویدیو و تجربه کلی کاربران را بهبود بخشید.  با توجه به اهمیت و ضرورت مفهوم کیفیت تجربه در مدیریت فناوری، این پژوهش به ارائه ی رویکردی جهت ارتقاء کیفیت تجربه ی جریان های ویدیویی و عوامل تاثیرگزار بر مبنای مطالعات پیشین می پردازد. در این مطالعه همچنین اثر فاکتورهای موثر بر روی کیفیت تجربه کاربر بررسی و تدوین شده است.