فصلنامه تخصصی فناوری اطلاعات و ارتباطات
کلیدواژه‌ها = اینترنت اشیاء
تعداد مقالات: 11
پیش‌بینی بیماری‌های قلبی عروقی با استفاده از شبکه عصبی کانولوشنی مبتنی بر اینترنت اشیا

پیش‌بینی بیماری‌های قلبی عروقی با استفاده از شبکه عصبی کانولوشنی مبتنی بر اینترنت اشیا

دوره 6، شماره 1، بهار 1404، صفحه 67-84

https://doi.org/10.22034/apj.2025.725731

سیده فاطمه عبداللهی، سیدابراهیم دشتی

چکیده یکی از مهم‌ترین کاربردهای اینترنت اشیا در حوزه سلامت، نظارت بر وضعیت بیماران از راه دور است. این فناوری به پزشکان امکان می‌دهد که به‌صورت لحظه‌ای وضعیت سلامت بیماران را بررسی کنند و این امر به‌ویژه برای افراد مبتلا یا مستعد به بیماری‌های قلبی بسیار حیاتی است. پیش‌بینی بیماری‌های قلبی عروقی به‌عنوان یک چالش پیچیده شناخته می‌شود که با دقت پایین در مدل‌های موجود روبه‌رو است. در این تحقیق، یک سیستم توصیه‌گر جدید برای پیش‌بینی بیماری‌های قلبی عروقی پیشنهاد شده است که از شبکه عصبی کانولوشنی برای تجزیه و تحلیل داده‌های فیزیولوژیکی بیماران استفاده می‌کند. داده‌های فیزیولوژیکی از بیماران به‌صورت از راه دور از طریق چهار حسگر بیولوژیکی شامل حسگر نوار قلب، حسگر فشار خون، حسگر ضربان قلب و حسگر قند خون جمع‌آوری می‌شوند. این داده‌ها سپس توسط یک کنترل‌کننده آردینو پردازش می‌شوند و مدل شبکه عصبی کانولوشنی برای پیش‌بینی بیماری قلبی عروقی به کار می‌رود، این مدل با قابلیت‌های برجسته در استخراج ویژگی‌های محلی و بدون نیاز به تحلیل پیچیده توالی زمانی، می‌تواند به‌طور موثری از داده‌های عددی ثابت مانند فشار خون، ضربان قلب، و قند خون برای تشخیص بیماری‌های قلبی استفاده کند. نتایج آزمایش‌ها نشان داد شبکه عصبی کانولوشنی توانسته است ویژگی‌های محلی و غیرزمانی داده‌ها را به‌طور مؤثری استخراج کرده و به مدل کمک کند تا دقت پیش‌بینی را به 98.90% برساند.

ارتقای امنیت و حریم خصوصی در اینترنت اشیاء براساس تکنولوژی از بلاکچین

ارتقای امنیت و حریم خصوصی در اینترنت اشیاء براساس تکنولوژی از بلاکچین

دوره 5، شماره 4، زمستان 1403، صفحه 15-24

https://doi.org/10.22034/apj.2025.723054

رضا غفاری

چکیده اینترنت اشیاء به عنوان یک تکنولوژی هوشمند و موثر، نقش بسیار مهمی را در دنیای فناورمحور امروز ایفا می کند. این تکنولوژی به مجموعه ای از ارتباطات و تعاملات رایانه ای و فناور محور مانند حسگرها، واحدهای پردازش، نرم‌افزار و سخت‌افزار با دیگر دستگاه‌ها و سامانه‌ها اشاره دارد که از طریق اینترنت یا دیگر شبکه‌های ارتباطی متصل و مرتبط باشند.
از سوی دیگر بلاکچین یک دفتر کل غیرمتمرکز و توزیع شده است که تراکنش ها را در بسیاری از رایانه ها ثبت می کند. این ساختار تضمین می‌کند هیچ نهاد واحدی نمی‌تواند به کل زنجیره دسترسی داشته باشد تا بتواند کلاهبرداری کند. هر بلوک در زنجیره حاوی لیستی از تراکنش ها، یک مهر زمانی و یک هش رمزنگاری از بلوک قبلی است، بنابراین هر رکورد ایجاد شده به روشی امن غیرقابل تغییر است. فناوری بلاک‌چین به عنوان یکی از نوآوری‌های بزرگ دنیای دیجیتال، در بسیاری از حوزه‌ها از جمله امنیت سایبری به کار گرفته شده است. امنیت یکی از چالش های بنیادین در حوزه اینترنت اشیاء می­باشد که از طریق بلاکچین قابل ارتقا و بهبود می باشد. هدف این تحقیق تحلیل راهکارهای ارتقای امنیت و حریم خصوصی و بکارگیری آن در ایجاد یک سیستم نظارت بر حفظ حریم خصوصی در اینترنت اشیاء بر اساس تکنولوژی بلاکچین می باشد. در نهایت، بلاک‌چین با ویژگی‌های بی نظیر خود می‌تواند به‌عنوان یک ابزار مهم در تقویت امنیت حوزه اینترنت اشیا در برابر تهدیدات مختلف و کاهش ریسک ها مؤثر واقع شود. استفاده از این فناوری در زمینه‌هایی همچون حفاظت از داده‌ها، جلوگیری از دستکاری اطلاعات، و افزایش امنیت سیستم‌های ابری، می‌تواند به کاهش تهدیدات و ارتقای امنیت دیجیتال کمک کند. اگرچه چالش‌هایی در مسیر پذیرش و پیاده‌سازی بلاک‌چین وجود دارد، اما مزایای آن به‌ویژه در این حوزه بسیار چشمگیر است.

مدیریت موثر انرژی در خانه‌های هوشمند مبتنی بر اینترنت اشیاء

مدیریت موثر انرژی در خانه‌های هوشمند مبتنی بر اینترنت اشیاء

دوره 5، شماره 4، زمستان 1403، صفحه 55-67

https://doi.org/10.22034/apj.2025.723061

علیرضا سهرابی فرید، مهدی بازرگانی، فرهاد قره باغی، پریسا رحمانی، نفیسه فارغ زاده

چکیده اخیرا با افزایش روزافزون نیاز به مصرف بهینه منابع انرژی، مدیریت هوشمند انرژی در خانه­های هوشمند بر بستر اینترنت اشیاء، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار شده است. در این راستا، شناسایی معیارها و پارامترهای مؤثر به‌عنوان گام نخست جهت طراحی، پیاده‌سازی و ارزیابی سامانه‌های موفق، ضروری است. در این مقاله، به بررسی دقیق این معیارها پرداخته و تأثیرات آن‌ها را از منظر عملکرد فنی، امنیتی و مدیریتی بررسی و تحلیل می­نماییم. نتایج پژوهش نشان می دهد، مدیریت انرژی در خانه‌های هوشمند مبتنی بر اینترنت اشیاء مستلزم تلفیق دقیق معیارهای فنی، مدیریتی، ارزیابی و محیطی است. استفاده از سنسورهای دقیق، انتخاب مناسب پروتکل‌های ارتباطی، بکارگیری پردازش‌های ابری و لبه، و همچنین به‌کارگیری الگوریتم‌های پیش‌بینی و بهینه‌سازی از مهم‌ترین پارامترها در بهبود کارایی سیستم‌ها است. همچنین، توجه به امنیت، حریم خصوصی، انعطاف‌پذیری و هماهنگی با تجهیزات مصرف‌کننده می‌تواند نقش بسزایی در ایجاد یک سامانه هوشمند و بهینه داشته باشد. از سوی دیگر، ارزیابی مداوم عملکرد و استفاده از شاخص‌های کیفی کلیدی به مدیران امکان می‌دهد که با دریافت بازخورد مناسب و بکارگیری الگوریتم‌های خودسازمان‌ده، سامانه را به‌طور مستمر بهبود بخشند. چنین رویکرد جامعی نه تنها بهینه‌سازی مصرف انرژی را تضمین می‌کند بلکه زمینه‌ساز توسعه پایدار، ارتقای امنیت و افزایش کیفیت زندگی در محیط‌های خانه‌های هوشمند خواهد بود.

چالش ها و چشم اندازهای تحقق شهر هوشمند بر بستر اینترنت اشیا

چالش ها و چشم اندازهای تحقق شهر هوشمند بر بستر اینترنت اشیا

دوره 5، شماره 3، پاییز 1403، صفحه 10-18

سعید حسینی

چکیده در سال­های اخیر چشم انداز نامحدود و بدون مرز، ویژگی بارز هوشمندسازی مبتنی بر معماری اینترنت اشیا در دنیا بوده و با توجه به پیشرفت های روزافزون زیرساخت ها و نیز ارتقا مباحث امنیتی، محدودیت ها در این بخش، به حداقل رسیده است. اینترنت اشیاء اصطلاحی است برای توصیف دنیایی که درآن اشیا قادر خواهند بود با اتصال به اینترنت یا به کمک ابزارهای ارتباطی، با سایر اشیا تعامل داشته باشند و اطلاعات خود را با هم و یا با انسان ها به اشتراک بگذارند و کلاس جدیدی از قابلیتها، برنامه های کاربردی و سرویس ها را ارائه دهند.  دنیایی که درآن تمامی اشیا و دستگاههای نامتجانس قابلیت آدرس دهی و در نتیجه قابلیت کنترل پذیری دارند. اینترنت اشیاء به دلیل توزیع­شدگی و از سوی دیگر به دلیل خصوصیات عملیاتی خاص، به شدت در حوزه تحقق شهرهای هوشمند پرمخاطب، چالش­انگیز و پر مخاطره است و تاکنون تحقیقات گسترده­ای در این زمینه معرفی شده­اند. اگرچه این تحقیقات هر یک به نحوی در حل چالش های موجود موفق بوده­اند، اما مطالعات حاکی از وجود برخی الزامات و چالش­های کلیدی دیگر در این زمینه است. در این مقاله قصد داریم تا بررسی جامعی بر حوزه تحقق شهرهای هوشمند بر بستر اینترنت اشیا، چالش ها، نیازمندی ها، الزامات و فرصت های پیش رو ارائه نماییم. بدین منظور ابتدا بصورت دقیق­ به ابعاد شهر هوشمند و چالش های موجود پرداخته شده و در ادامه انواع الزامات و نیازمندی های کاربردی برای تحقق این هدف معرفی و بررسی خواهند شد. همچنین تعدادی از مهم­ترین تحقیقات گذشته معرفی و از دیدگاه­های مختلف مساله را تحلیل و تشریح خواهیم نمود. در پایان مقاله پیشنهاداتی برای تحقق شهرهای هوشمند و نتیجه گیری از بررسی های انجام شده ارائه می گردد.

بکارگیری اینترنت اشیاء و بلاکچین در قراردادهای هوشمند

بکارگیری اینترنت اشیاء و بلاکچین در قراردادهای هوشمند

دوره 5، شماره 2، تابستان 1403، صفحه 51-59

عارفه قاسم زاده ده آبادی

چکیده با گسترش دنیای سایبری مسائل به صورت مستقیم و غیر مستقیم وارد این حیطه شده و مورد مطالعه قرار میگیرند؛ اینترنت اشیاء و بلاکچین دو فناوری در حال توسعه هستند که فرصت هایی را برای موضوعات جدیدی از جمله قراردادهای هوشمند ایجاد می کنند. قرارداد هوشمند یک پروتکل کامپیوتری برپایه فناوری بلاکچین است که برای ایجاد یا بهبود قرارداد می باشد. در این قراردادها تراکنش های معتبر به صورت کد برنامه نویسی شده تعریف و به صورت خودکار بدون نیاز به واسطه اعمال می شوند. در این تحقیق ابتدا به معرفی اینترنت اشیاء، بلاکچین و سپس قراردادهای هوشمند ایجاد شده از ترکیب این دو فناوری و مزیت هوشمندسازی قراردادها می پردازیم، روش این تحقیق توصیفی و تجزیه و تحلیل داده ها است. اینترنت اشیاء که در حال گذراندن رشد در صنعت فناوری اطلاعات است؛ فرصت های بی حد و حصری را برای قراردادهای هوشمند فراهم می کند؛ به طوریکه در صورت فقدان سنسور اینترنت اشیاء، این قراردادها دارای پتانسیل محدودی هستند. البته چالش های فنی قراردادهای هوشمند، مجموعه ای از برنامه ها است که خود تأیید شونده، خود اجرا و مقاوم در برابر دستکاری هستند. قرارداد هوشمند با ادغام فناوری بلاک چین قادر به انجام یک کار در زمان واقعی با هزینه کم و ارائه درجه امنیت بیشتر است.  بررسی چند سناریو در زندگی واقعی نشان می دهد؛ چالش های فنی قراردادهای هوشمند در کنار مزیت های استفاده از این قراردادها بسیار اندک است. با شناسایی و تجزیه و تحلیل سنجش عملکرد قراردادهای هوشمند نتایج قابل توجهی برای توسعه این قراردادها به دست می آید.

بررسی نقش اینترنت اشیاء در توسعه کارکردهای تجارت الکترونیک

بررسی نقش اینترنت اشیاء در توسعه کارکردهای تجارت الکترونیک

دوره 4، شماره 4، زمستان 1402، صفحه 1-10

علیرضا حسینی، سهیل حاتم پور

چکیده امروزه لجستیک مدرن در حال حرکت به سوی محوریت خدمات مبتنی بر وب است. تجارت الکترونیکی در حوزه اقتصاد دیجیتال به سرعت در حال رشد است و مشتریان انتظار دارند که بتوانند خریدهای خود را به سرعت و به سهولت انجام دهند. این تکنولوژی در طول سال ها تکامل یافته و همچنان در حال تحول است به طوری که بسیاری از کسب و کارها را برآن داشته تا در کسب و کار خود را وارد این فضا کنند. از سوی دیگر، رشد فراگیر اینترنت، سکوی گسترده تری را، به نام اینترنت اشیا ایجاد کرده است که به دنبال ایجاد زیرساختی قدرتمند برای جمع‌آوری، پردازش و انتقال اطلاعات توزیعی در کمترین زمان می‌باشد. تأثیر اینترنت اشیا بر صنعت پرداخت و تجارت الکترونیک، هم برای خریداران و هم برای فروشندگان پوشیده نیست. اگرچه بررسی ابعاد فنی اینترنت اشیا در جهت توسعه تجارت الکترونیک گاها مساله ای مبهم است و کاملا شفاف سازی نشده است. در این راستا و بمنظور دستیابی به این هدف، در این مقاله قصد داریم نقش اینترنت اشیا در توسعه کارکردهای تجارت الکترونیک و ابعاد فنی مساله را بررسی نمائیم.

هوش تجاری و انقلاب صنعتی چهارم: فرصت ها و چالشها

هوش تجاری و انقلاب صنعتی چهارم: فرصت ها و چالشها

دوره 4، شماره 1، بهار 1402 شناسه مقاله:1-7

https://doi.org/10.22034/apj.2023.706756

رضا محمدی

چکیده پیشینه و اهداف: به واسطه دیجیتالی شدن زندگی و رقابت شدید در بازارها، ظهور انقلاب صنعتی چهارم اجتناب-ناپذیر بود. انقلاب صنعتی چهارم از چندین فناوری به هم پیوسته مانند هوش مصنوعی، یادگیری ماشین، کلان داده ها و غیره برای ارائه راهکارهای جدید بهره می برد. هدف مقاله حاضر ارائه نمایی کلی از نقش حیاتی هوش تجاری در تحقق اهداف و پذیرش انقلاب صنعتی چهارم است.

روشها: در مقاله پیش روی با مرور سیستماتیک مقالات و پژوهشهای منتشرشده در این حوزه به رفع نواقص و کمبودها پرداخته شده است. بینشهای پیشین ایجاد شده را با هم ادغام نموده و با استفاده از این پیشینه ها، یک چارچوب نظری جامع تری را بسط می دهد.

یافته ها: چارچوب ارائه شده در این مقتله یک رویکرد کل نگر به مفاهیم هوش تجاری و انقلاب صنعتی چهارم را ارائه می کند و عوامل مختلف مرتبط با این زمینه را جهت مطالعات آتی توسعه می دهد.

نتیجه گیری: آینده مورد انتظار برای انقلاب صنعتی چهارم در درجه اول به هوش تجاری و نحوه مواجهه شرکتها با انقلاب صنعتی چهارم بستگی دارد. این مقاله سهم دانشی خود را در خصوص وضعیت فعلی انقلاب صنعتی چهارم و پیشرفتهای گسترده در هوش تجاری و پیاده سازی آن در سازمانها و هماهنگی مابین تولید و فناوری های هوشمند دیجیتالی را ارائه می کند.

امنیت سایبری در حوزه اینترنت اشیاء

امنیت سایبری در حوزه اینترنت اشیاء

دوره 4، شماره 1، بهار 1402، صفحه 8-17

https://doi.org/10.22034/apj.2023.706757

مرضیه حسین زاده، علیرضا رضائی

چکیده اینترنت اشیا فناوری جدید و محبوبی است که در آن قابلیت ارسال داده از طریق شبکه های ارتباطی، اعم از اینترنت یا اینترانت، فراهم میگردد. اتصال دستگاه های بیشتر به اینترنت تهدیدات امنیتی را به دنبال خواهد داشت و تامین امنیت در اینترنت اشیاء یک ضرورت شناخته می شود و می توان آز آن به عنوان یکی از مهمترین چالش های اینترنت اشیاء یاد کرد. امنیت سایبری همواره یکی از دغدغه های حوزه اینترنت اشیاء بوده است .امنیت سایبری اینترنت اشیا بخش مشخصی از حوزه تکنولوژی است که بر حفاظت از دستگاه‌ها و شبکه‌های متصل به اینترنت اشیا تمرکز دارد و شامل تجهیزات مختلفی است که از جمله آن‌ها می‌توان به ماشین‌های مکانیکی و دیجیتال، دستگاه‌های محاسباتی، تکنولوژی‌هایی مانند هوش مصنوعی و … اشاره کرد. همچنین رخنه های امنیتی و نقض حریم خصوصی، برخی از چالش ها مسائل عمده ای در این حوزه هستند که گاها از کاربرد گسترده ی اینترنت اشیاء جلوگیری می کنند. لذا با توجه به ضرورت تحقیق در این مقاله، به بررسی برخی از حملات و راهکارهای مرتبط در حوزه امنیت سایبری اینترنت اشیاء می پردازیم.

کارکردهای هوش مصنوعی در حوزه آموزش و انتقال دانش الکترونیک

کارکردهای هوش مصنوعی در حوزه آموزش و انتقال دانش الکترونیک

دوره 3، شماره 4، زمستان 1401، صفحه 43-49

https://doi.org/10.22034/apj.2023.705655

زهرا بیات

چکیده هوش مصنوعی شاخهای از علم تولید و مطالعه ماشینهایی است که با هدف تحریک فرآیندهای هوش انسانی
پیش میروند. هدف اصلی هوش مصنوعی بهینهسازی فرآیندهای معمول، بهبود سرعت و کارایی آنها است. در
نتیجه، تعداد کارکردها و خدماتی که از هوش مصنوعی استفاده میکنند همچنان در سراسر جهان رو به افزایش
است. امروزه، هوش مصنوعی حوزه تحصیلات و آموزش را درنوردیده و به سرعت روش های سنتی را با روش
های مدرن جایگزین می کند . در این مقاله به کارکردهای هوش مصنوعی در حوزه آموزش و انتقال دانش
الکترونیک می پردازیم. با توجه به توسعه روزافزون آموزش مجازی در دنیای امروز، هوش مصنوعی می تواند در
حوزه آموزش و انتقال دانش الکترونیک نقش موثری داشته باشد. هوش مصنوعی به عنوان یک ابزار قدرتمند،
میتواند در بهبود کیفیت آموزش، کاهش هزینه ها و افزایش سرعت آموزش به کار گرفته شود. این تکنولوژی
به دانشجویان و مدرسان امکان می دهد تا از طریق سامانههای هوشمند و مبتنی بر داده، بهترین راهکارها را
برای بهبود کیفیت آموزش و یادگیری ارائه دهند. با استفاده از هوش مصنوعی، آموزش مجازی می تواند به یک
روش موثر و مقرون به صرفه تبدیل شود . در نتیجه گیری کلی می توان گفت که این تکنولوژی در تمامی مراحل
آموزش، از جمله برنامه ریزی و طراحی دروس، ارائه محتوا، تمرین ها و ارزیابی بسیار کاربردی است و به زودی
به جزء لاینفک آموزش تبدیل می گردد.

بکارگیری اینترنت اشیاء در راستای هوشمندسازی خدمات تجاری

بکارگیری اینترنت اشیاء در راستای هوشمندسازی خدمات تجاری

دوره 2، شماره 4، زمستان 1400، صفحه 1-7

فاطمه عرفانی مقدم، سعید غلامی

چکیده در حال حاضر، فن آوری های مدرن سطح خاصی از دیجیتالی شدن فرآیندهای کسب و کار را فراهم می کنند. با توجه به نفوذ فناوری اطلاعات و ارتباطات در تمامی عرصه های زندگی اجتماعی و فرآیندهای تجاری، امکان اجرای تصمیمات تولید محصول بر ا ساس نیازهای مشتری وجود دارد. این روند عمدتاً به دلیل پیشرفت های فناوری اطلاعات و ارتباطات و اینترنت است. به لطف اینترنت و پدیده ای به نام اینترنت اشیاء می توان به سودهای بالاتر و بهبود کیفیت زندگی در جامعه دست یافت. این مقاله بکارگیری راه حلهای اینترنت اشیاء را در راستای هوشمندسازی خدمات تجاری و تجهیز خدمات جهت حمایت از تصمیم گیری های مدیریتی در کسب وکارهای هوشمند را مورد بحث قرار میدهد. هدف اصلی مقاله ارزیابی میزان افزایش پیشرفت فناوری اینترنت اشیاء است که در حال حاضر همه دنیا را تحت تأثیر قرار داده ا ست، بنابراین نمی توان در مورد اینترنت اشیاء به عنوان موضوعی در آینده صحبت کرد. یافته های اصلی مقاله را میتوان از طریق بیانیه ای خلاصه کرد که در آینده نه چندان دور همه کسب وکارها سعی میکنند مفهوم اینترنت اشیاء را در فرآیندهای خود پیاده سازی کنند و بنابراین به کسب وکارهای هوشمندی تبدیل میشوند. به لطف اینترنت اشیاء، کسب وکارها میتوانند بصورت هوشمندانه و به سرعت داده ها را پردازش کرده و نتایج را بین افراد مسئول برای تصمیم گیری در سازمان هوشمند توزیع کنند.

نقش و کارکرد شاخص ها و روش های آماری در پژوهش های فناور محور دانشگاهی

نقش و کارکرد شاخص ها و روش های آماری در پژوهش های فناور محور دانشگاهی

دوره 2، شماره 2، تابستان 1400، صفحه 1-7

ریحانه نجفیان

چکیده آمار علم وسیعی است که راهکارهای جمع‌آوری، خلاصه‌سازی و نتیجه‌گیری از داده ها را مطالعه می‌کند. این علم برای طیف وسیعی از علوم دانشگاهی از فیزیک و علوم اجتماعی گرفته تا انسان‌شناسی و همچنین تجارت، حکومت داری و صنعت کاربرد دارد.  دشواری فهم آمار یکی از مهمترین موانعی است که محققان را از به کار گیری نتایج پژوهش در کارشان باز می دارد، که این چالش فرصت انجام اعمال مبتنی بر  شواهد پژوهش را محدود می کند. هر قدر که تاکید بر اعمال مبتنی بر شواهد افزایش می یابد، فشار بیشتری به محققان برای تشریح پژوهش دیگران و مشارکت خودشان در پژوهش وارد می شود. این مقاله بررسی و تاکید می  نماید که به چه دلیل محققان فناوری و پژوهشگران آکادمیک هم برای استفاده از کارهای پژوهشی دیگران و هم برای انجام کارهای پژوهشی خود باید مفاهیم آماری ساده را درک کنند. در این مقاله انواع شاخص ها و روش های آماری مورد استفاده در تحقیقات آماری کاربردی بررسی و توصیف شده اند. این مقاله منابع مرتبط را بررسی کرده و فهرستی از نکات مهمی را که باید قبل از بکارگیری روش های آماری مناسب در یک مجموعه داده و فراهم کردن مقدمات اجرائی یک پژوهش بررسی و تایید شوند را فراهم می کند.